Nauka · Słownik

Słownik kryptowalut: wszystkie pojęcia prostym językiem

Seed phrase, gas, spread, halving: w krypto aż roi się od fachowych słówek. Tu znajdziesz je wszystkie, krótko wyjaśnione prostym językiem. Wyszukaj słowo albo kliknij literę.

Liczba pojęć: 50

A

Airdrop: Darmowe kryptowaluty, które rozdaje projekt, często pierwszym użytkownikom. Czasem to prawdziwy prezent, czasem przynęta oszustów. Czytaj więcej
Altcoin: Każda kryptowaluta, która nie jest bitcoinem.
ATH: All-time high: najwyższy kurs w historii.

B

Bessa (bear market): Okres, w którym kursy długo spadają.
Blockchain: Publiczny rejestr transakcji, podzielony na połączone ze sobą bloki. Każdy może zajrzeć, a nikt nie zmieni po cichu starych bloków. Czytaj więcej
Blok: Paczka transakcji, którą za jednym razem dodaje się do blockchainu. W Bitcoinie dzieje się to mniej więcej co dziesięć minut.

C

CASP: Crypto-asset service provider: firma, która oferuje usługi kryptowalutowe, na przykład giełda. Zgodnie z MiCA potrzebuje zezwolenia. Czytaj więcej
Cold storage: Przechowywanie kryptowalut na urządzeniu, które nie jest podłączone do internetu, na przykład na portfelu sprzętowym. Czytaj więcej

D

DCA: Dollar-cost averaging: regularne kupowanie za stałą kwotę, bez względu na to, co robi kurs. Czytaj więcej
DeFi: Decentralized finance: pożyczanie, oszczędzanie i wymiana przez smart kontrakty, bez banku czy firmy pośrodku. Czytaj więcej
DYOR: Do your own research: dobrze sprawdź temat na własną rękę, zanim w coś włożysz pieniądze. Czytaj więcej

E

EMT (token będący e-pieniądzem): Stablecoin, który podąża za jedną walutą, na przykład euro. W UE ściśle uregulowany przez MiCA. Czytaj więcej

F

FOMO: Fear of missing out: strach, że coś cię ominie. Przez to ludzie często wchodzą za późno i za drogo.
Fork: Rozdzielenie albo zmiana zasad blockchainu. Czasem powstają z tego dwie waluty, jak bitcoin cash w 2017 roku.

G

Gas: Opłaty za transakcje w Ethereum, płacone w etherze. Im większy ruch, tym drożej. Czytaj więcej
Giełda (exchange): Platforma, na której kupujesz, sprzedajesz i wymieniasz kryptowaluty. Czytaj więcej
Gwei: Jedna miliardowa etheru. Opłaty za gas zwykle podaje się w gwei.

H

Halving: Moment, mniej więcej co cztery lata, w którym nagroda za nowy blok bitcoina spada o połowę. Czytaj więcej
Hashrate: Moc obliczeniowa, z jaką górnicy szukają nowych bloków. Im wyższa, tym bezpieczniejsza sieć. Czytaj więcej
HODL: Trzymać długo, bez względu na wszystko. Zaczęło się od literówki w słowie „hold” na forum o bitcoinie.
Hossa (bull market): Okres, w którym kursy długo rosną.

K

Klucz prywatny (private key): Tajny klucz, którym możesz wydawać swoje kryptowaluty. Kto go ma, ten ma twoje krypto. Czytaj więcej
Kopanie: Wykonywanie obliczeń, żeby tworzyć nowe bloki, w zamian za nagrodę. Czytaj więcej
KYC: Know your customer: platforma sprawdza twoją tożsamość. Na giełdach w UE to obowiązek.

L

Layer 2: Sieć zbudowana na blockchainie, dzięki której transakcje są szybsze i tańsze, na przykład Lightning w Bitcoinie albo Arbitrum w Ethereum.
Lightning Network: Sieć layer 2 na Bitcoinie do szybkich i tanich płatności. Czytaj więcej

M

Memecoin: Moneta oparta głównie na żarcie albo hype’ie, bez większego zastosowania. Czytaj więcej
MiCA: Europejskie prawo o kryptowalutach. Od czerwca 2024 roku reguluje stablecoiny, a od końca grudnia 2024 roku także firmy, które oferują usługi kryptowalutowe. Czytaj więcej

N

NFT: Non-fungible token: unikalny cyfrowy dowód własności w blockchainie.

P

Płynność: Jak łatwo da się coś kupić albo sprzedać, nie ruszając przy tym ceny.
Portfel (wallet): Aplikacja albo urządzenie, którym zarządzasz swoimi kryptowalutami. Tak naprawdę przechowuje twoje klucze, a nie monety. Czytaj więcej
Portfel sprzętowy (hardware wallet): Małe urządzenie, które przechowuje twoje klucze prywatne offline. Czytaj więcej
Poślizg cenowy (slippage): Różnica między ceną, na którą liczysz, a ceną, którą naprawdę dostajesz. Czytaj więcej
Proof of stake: Zabezpieczanie blockchainu zastawem zamiast mocą obliczeniową. Tak działa Ethereum. Czytaj więcej
Proof of work: Zabezpieczanie blockchainu obliczeniami. Tak działa Bitcoin. Czytaj więcej

R

Rug pull: Oszustwo, w którym twórcy projektu nagle znikają z pieniędzmi. Czytaj więcej

S

Satoshi: Najmniejsza jednostka bitcoina: jedna stumilionowa. Czytaj więcej
Seed phrase: Lista 12 lub 24 słów, dzięki której odzyskasz swój portfel. Nigdy i nikomu jej nie pokazuj. Czytaj więcej
Smart kontrakt: Program w blockchainie, który robi dokładnie to, co w nim zapisano. Czytaj więcej
Spread: Różnica między ceną kupna a ceną sprzedaży na giełdzie. Czytaj więcej
Stablecoin: Kryptowaluta, która ma być warta tyle samo co zwykłe pieniądze, na przykład euro albo dolar. Czytaj więcej
Staking: Blokowanie kryptowalut, żeby pomóc zabezpieczać sieć, w zamian za nagrodę. Czytaj więcej
Stop-loss: Zlecenie, które automatycznie sprzedaje, gdy kurs spadnie poniżej wybranej przez ciebie ceny. Czytaj więcej

T

Token: Moneta działająca na istniejącym blockchainie, na przykład stablecoin w Ethereum.

W

Węzeł (node): Komputer, który przechowuje blockchain i sam sprawdza wszystkie zasady. Czytaj więcej
Whitepaper: Dokument, w którym twórcy opisują swój projekt. Bitcoin zaczął się od whitepaper na dziewięć stron. Czytaj więcej
Wieloryb (whale): Ktoś, kto ma tyle danej waluty, że może poruszyć jej kursem.

Z

Zlecenie rynkowe: Zlecenie, które wykona się od razu, po najlepszej cenie dostępnej w danej chwili. Czytaj więcej
Zlecenie z limitem: Zlecenie, które wykona się tylko po twojej cenie albo lepszej. Czytaj więcej
Zmienność: Jak mocno kurs skacze w górę i w dół.