Przejdź do treści

Nauka · Handel

Handel kryptowalutami: zlecenia, spread i wykresy kursu

Co się właściwie dzieje, gdy klikasz „kup”? Tu dowiesz się, jak działa giełda, jakie są rodzaje zleceń, ile cię to kosztuje i jak czytać wykres kursu.

W skrócie

  • Giełda to targowisko. Kupujący i sprzedający wystawiają zlecenia w arkuszu zleceń, a giełda łączy ich ze sobą.
  • Rynkowe czy z limitem. Zlecenie rynkowe kupuje od razu po najlepszej dostępnej cenie. Zlecenie z limitem kupuje tylko po twojej cenie albo lepszej.
  • Uważaj na spread. Różnica między najwyższą ofertą kupna a najniższą ofertą sprzedaży kosztuje cię pieniądze, tak samo jak opłaty transakcyjne.
  • Jedna świeca dużo mówi. Na wykresie kursu każda świeca pokazuje cenę otwarcia i zamknięcia oraz najwyższą i najniższą cenę z danego okresu.
  • Handel to nie to samo co inwestowanie. Kto często kupuje i sprzedaje, częściej płaci opłaty i bardziej ryzykuje. Dla większości ludzi spokojne i regularne kupowanie jest rozsądniejsze.

Jak działa giełda?

Giełda działa jak targowisko. Kto chce kupić, mówi, za ile; kto chce sprzedać, też. Wszystkie te zlecenia są w arkuszu zleceń: na górze sprzedający z cenami, których żądają, na dole kupujący z cenami, które oferują. Gdy kupujący i sprzedający zgodzą się co do ceny, dochodzi do transakcji.

Tak wygląda arkusz zleceń

Przykład ze zmyślonymi kwotami.

CenaIlość BTC
Sprzedający (cena żądana)
72 360 €0,40
72 345 €0,12
72 330 €0,85
Spread: 20 €
72 310 €0,50
72 295 €1,20
72 280 €0,30
Kupujący (cena oferowana)

Różnica między najniższą ceną żądaną a najwyższą ceną oferowaną to spread. Przy dużych monetach na ruchliwej giełdzie jest niewielki; przy małych monetach albo gdy na rynku jest nerwowo, potrafi mocno urosnąć.

Wiele aplikacji nie pokazuje arkusza zleceń, tylko podaje jedną cenę. Wtedy spread często jest już w niej ukryty. Widzisz dwie różne ceny przy kupnie i sprzedaży? Różnica między nimi to spread.

Jakie są rodzaje zleceń?

Zlecenie rynkowe: kupujesz teraz, po najlepszej cenie

Zlecenie rynkowe wykonuje się od razu, po najlepszej cenie, jaka w tej chwili jest w arkuszu zleceń. Szybko i prosto. Minus: przy dużym zleceniu albo małej podaży kupujesz też droższe kawałki. To się nazywa poślizg cenowy (slippage).

Zlecenie z limitem: tylko po twojej cenie

Przy zleceniu z limitem to ty wybierasz cenę. Jeśli kupujesz bitcoina z limitem 70 000 €, twoje zlecenie wykona się tylko wtedy, gdy ktoś zechce sprzedać po tej cenie albo taniej. Może od razu, może później, a może nigdy. Do tego czasu twoje zlecenie czeka w arkuszu zleceń, chyba że wcześniej je anulujesz.

Stop-loss: automatyczna sprzedaż, gdy kurs spada

Stop-loss automatycznie sprzedaje, gdy kurs spadnie poniżej wybranej przez ciebie ceny. Przydaje się, żeby ograniczyć stratę, ale nie daje gwarancji: przy szybkim spadku sprzedaż może wyjść sporo niżej niż twoja cena stop.

Maker i taker

Jeśli wystawiasz w arkuszu zlecenie, które od razu nie znajduje pary, jesteś makerem: tworzysz rynek. Jeśli realizujesz zlecenie, które już tam było, na przykład zleceniem rynkowym, jesteś takerem. Wiele giełd pobiera od makerów niższą opłatę niż od takerów.

Ile kosztuje handel?

Przy każdym kupnie albo sprzedaży zwykle płacisz na dwa sposoby: opłatę transakcyjną, czyli procent od kwoty, i spread. Do tego mogą dojść opłaty za wpłatę albo wypłatę pieniędzy i opłata sieciowa, jeśli wysyłasz kryptowaluty do własnego portfela.

Ile kosztuje zakup na każdej platformie, policzysz w naszym kalkulatorze opłat. Które platformy mają zezwolenie MiCA i ile jeszcze kosztują, sprawdzisz w porównaniu giełd.

Jak czytać wykres kursu

Większość giełd pokazuje kurs jako rząd świec, czyli candlesticków. Każda świeca to stały okres: minuta, godzina, dzień albo tydzień. Ten okres wybierasz samodzielnie, zwykle u góry wykresu.

Jak czytać świecę

Każda świeca to jeden okres: godzina, dzień, tydzień.

SpadekWzrostNajwyższa cenaCena zamknięciaCena otwarciaNajniższa cena

Gruba część świecy biegnie od ceny otwarcia do ceny zamknięcia w danym okresie. Jeśli cena zamknięcia jest wyższa, świeca jest zwykle zielona; jeśli niższa, czerwona. Cienkie kreski nad nią i pod nią pokazują najwyższą i najniższą cenę. Pod wykresem często jest wolumen: jak duży był obrót w tym okresie.

Wykres pokazuje, co się stało, a nie co się stanie. Linie, formacje i wskaźniki pomagają niektórym traderom w decyzjach, ale nigdy nie dają gwarancji. Jeśli chcesz samodzielnie rysować wykresy i testować wskaźniki, możesz to robić na przykład w TradingView. Szybkie spojrzenie na trend daje nasz wskaźnik reżimu rynkowego.

Twoje pierwsze zlecenie krok po kroku

  1. Wybierz platformę z zezwoleniem MiCA. Porównaj koszty i sprawdź zezwolenie w naszym rejestrze zezwoleń.
  2. Wpłać małą kwotę. Zacznij od pieniędzy, bez których naprawdę się obejdziesz.
  3. Wybierz walutę i typ zlecenia. Na pierwszy zakup zlecenie rynkowe w zupełności wystarczy; jeśli chcesz konkretnej ceny, wybierz zlecenie z limitem.
  4. Patrz na sumę. Zanim potwierdzisz, sprawdź cenę i koszty, nie tylko kurs.
  5. Potwierdź i sprawdź saldo. Twój zakup pojawi się potem na koncie.
  6. Większe kwoty przechowuj samodzielnie. Jak to działa, przeczytasz w naszym przewodniku dla początkujących.

Na czym potykają się początkujący

  • Kupowanie przez FOMO. Wejście po mocnym wzroście, bo wszyscy to robią, to właśnie sposób, w jaki wielu ludzi kupuje za drogo.
  • Zbyt częsty handel. Każde zlecenie kosztuje. Kto codziennie kupuje i sprzedaje, często widzi, jak jego zysk wycieka na opłaty.
  • Handel za pożyczone pieniądze. Na produktach z dźwignią możesz stracić wszystko w kilka minut. Trzymaj się od nich z daleka, jeśli dopiero zaczynasz.
  • Brak planu. Zanim kupisz, zdecyduj, kiedy sprzedasz, zarówno przy zysku, jak i przy stracie.

Regularne kupowanie za stałą kwotę jest dla większości ludzi dużo spokojniejsze. Jak to działa, przeczytasz w artykule Automatyczne oszczędzanie w krypto (DCA).

Czytaj dalej

Najczęstsze pytania

Czym się różni zlecenie rynkowe od zlecenia z limitem?

Zlecenie rynkowe kupuje albo sprzedaje od razu po najlepszej dostępnej cenie. Zlecenie z limitem tylko po cenie, którą wybierzesz, albo lepszej; dlatego może to chwilę potrwać albo w ogóle do tego nie dojść.

Co to jest spread?

Różnica między najniższą ceną, za jaką ktoś chce sprzedać, a najwyższą ceną, za jaką ktoś chce kupić. Im mniejszy, tym lepiej dla ciebie.

Co oznacza zielona albo czerwona świeca?

Zielona: na koniec okresu cena była wyższa niż na początku. Czerwona: niższa. Niektóre aplikacje używają innych kolorów, ale zasada jest ta sama.

Co to jest poślizg cenowy (slippage)?

Różnica między ceną oczekiwaną a ceną, po której twoje zlecenie naprawdę się wykonało. Zdarza się głównie przy zleceniach rynkowych, dużych kwotach i małej podaży.

Ile kosztuje handel kryptowalutami?

To zależy od platformy: liczą się opłaty transakcyjne, spread i opłaty za wpłaty albo wypłaty. Policz to w naszym kalkulatorze opłat.

Czy muszę płacić podatek od zysku?

To zależy od kraju. W jednym płacisz od zysku przy sprzedaży, w innym od wartości tego, co masz. Zajrzyj do naszego zestawienia podatków od kryptowalut w Europie.

Źródła

Sprawdziliśmy 17 października 2026.